PATRONAT STOWARZYSZENIA „NIGDY WIĘCEJ”: „DZIENNIK 1954” LEOPOLDA TYRMANDA
4 czerwca 2025
Wydawnictwo MG
Stowarzyszenie „NIGDY WIĘCEJ” objęło patronatem wznowienie „Dziennika 1954” Leopolda Tyrmanda.
Zapiski powstawały przez pierwsze trzy miesiące roku 1954. Przedstawiają życie codzienne outsidera intelektualisty w trudnych latach pięćdziesiątych. W wymiarze emocjonalnym zmagającego się z cenzurą i ograniczaniem swobody twórczej, w wymiarze fizycznym zaś z trudami egzystencji bez środków do życia. Ten wybitny publicysta musiał utrzymywać się, dając korepetycje czy podejmując się dorywczych prac zleconych. Rutyna związana z codziennymi zapiskami wyraźnie pomagała mu przetrwać.
Niezwykła jest różnorodność tematyczna dziennika. Są tu przemyślenia związane ze sztuką, architekturą, refleksje nad literaturą, teorią dzieła literackiego i rolą pisarza; są polemiki z pupilkami ówczesnego reżimu, są też opisy codzienności w powojennej Warszawie, zapiski dotyczące głośnych wydarzeń towarzyskich na równi z tanimi obiadami w stołecznych lokalach. Wśród bogatego korowodu przewijających się tutaj postaci spotkamy zaprzyjaźnionych z Tyrmandem Zbigniewa Herberta, Stefana Kisielewskiego czy Jerzego Turowicza.
Leopold Tyrmand – pisarz, publicysta, znawca jazzu. Urodził się w zasymilowanej rodzinie żydowskiej w Warszawie, zmarł w Fort Myers na Florydzie. Losy bliskich Tyrmanda były dramatyczne. Ojca zamordowano na Majdanku, matka przeżyła i po wojnie wyemigrowała do Izraela. Z rodziny ojca ocalała czwórka rodzeństwa. Cała rodzina matki zginęła w warszawskim getcie. W latach powojennych Tyrmand nigdy nie wspominał o swojej żydowskiej tożsamości.